Μέσα στο 2026 αναμένεται να ολοκληρωθούν τα πρώτα έργα αποκατάστασης κτιρίων στο πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου, μια εξέλιξη που αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά τις Αχαρνές και γενικότερα τη βόρεια Αττική.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό των αρμόδιων φορέων, τα βασικά έργα υποδομών στο κτήμα προβλέπεται να ολοκληρωθούν έως το δεύτερο τρίμηνο του 2026. Στη συνέχεια θα ακολουθήσουν παρεμβάσεις αποκατάστασης σε επιλεγμένα κτίρια, μεταξύ των οποίων εγκαταστάσεις εργαζομένων και βοηθητικά κτίσματα, ενώ οι σχετικές συμβάσεις εκτιμάται ότι θα υπογραφούν μέσα στο τρίτο τρίμηνο της ίδιας χρονιάς.
Αυξημένο ενδιαφέρον από επενδυτές
Το σχέδιο αξιοποίησης έχει προσελκύσει έντονο ενδιαφέρον από ελληνικούς και διεθνείς επενδυτικούς ομίλους. Ωστόσο, το πραγματικό ενδιαφέρον θα φανεί με την κατάθεση δεσμευτικών προτάσεων στον διεθνή διαγωνισμό.
Οι οικονομικές απαιτήσεις για τη συμμετοχή είναι υψηλές:
- Για εταιρείες και επενδυτικά σχήματα απαιτείται μέσος όρος ιδίων κεφαλαίων ή διαθέσιμων κεφαλαίων τουλάχιστον 10 εκατ. ευρώ την τελευταία τριετία.
- Για ιδιώτες επενδυτές προβλέπεται καθαρή περιουσία τουλάχιστον 10 εκατ. ευρώ.
Η διάρκεια της παραχώρησης εκτιμάται ότι θα φτάσει περίπου τα 65 χρόνια, λόγω της πολυπλοκότητας και της κλίμακας του έργου.
Αξιοποίηση 24 κτιρίων με νέες χρήσεις
Στο πλαίσιο του σχεδίου προβλέπεται η αξιοποίηση 24 κτιρίων από το σύνολο των περίπου 40 που βρίσκονται εντός του ιστορικού πυρήνα του κτήματος. Τα κτίρια αυτά έχουν επιφάνειες που κυμαίνονται περίπου από 30 έως 930 τετραγωνικά μέτρα.
Οι πιθανές χρήσεις περιλαμβάνουν:
- Μικρές τουριστικές μονάδες και χώρους φιλοξενίας
- Χώρους εστίασης
- Αγροτικές εγκαταστάσεις όπως θερμοκήπια
- Μονάδες παραγωγής κρασιού
Η υφιστάμενη δόμηση στο κτήμα φτάνει περίπου τα 15.000 τ.μ., από τα οποία περίπου 6.400 τ.μ. αφορούν τα κτίρια που προβλέπεται να αξιοποιηθούν. Κάθε νέα δραστηριότητα θα απαιτεί προηγούμενη έγκριση από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.
Εκτεταμένες φθορές στα κτίρια
Πολλά από τα κτίρια βρίσκονται σε κακή κατάσταση και απαιτούν σημαντικές εργασίες αποκατάστασης. Τα βασικά προβλήματα οφείλονται:
- Στη μακροχρόνια εγκατάλειψη
- Στην έλλειψη συντήρησης
- Στις ζημιές που προκάλεσε ο σεισμός του 1999
Σε αρκετές περιπτώσεις έχουν καταστραφεί στέγες, με αποτέλεσμα την επιδείνωση της κατάστασης των δομικών στοιχείων.
Μεγάλη έκταση υπό τη διαχείριση του Υπουργείου Πολιτισμού
Το σύνολο της έκτασης του πρώην βασιλικού κτήματος, περίπου 40.000 στρέμματα, περνά πλέον υπό τη διαχείριση του Υπουργείου Πολιτισμού. Παράλληλα προβλέπεται μακροχρόνια παραχώρηση χρήσης σημαντικής επιφάνειας γης που προέρχεται από άλλα δημόσια χαρτοφυλάκια.
Στη δεύτερη φάση του σχεδίου εξετάζεται και η αξιοποίηση περίπου 1.200 στρεμμάτων καλλιεργήσιμης γης μέσα στον ιστορικό πυρήνα, με στόχο την επαναφορά του αγροτικού χαρακτήρα της περιοχής. Στις δραστηριότητες που εξετάζονται περιλαμβάνονται η καλλιέργεια αμπελιών και ελαιόδεντρων, καθώς και η αξιοποίηση σχετικών εμπορικών σημάτων.
Τι σημαίνει για τις Αχαρνές
Η εξέλιξη του έργου στο Τατόι μπορεί να δημιουργήσει σημαντικές προοπτικές για την τοπική κοινωνία των Αχαρνών, όπως:
- Αύξηση της επισκεψιμότητας
- Δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
- Βελτίωση της εικόνας της περιοχής
- Ανάδειξη του φυσικού και ιστορικού περιβάλλοντος της Πάρνηθας
Προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν
Για την ομαλή λειτουργία του έργου απαιτείται παράλληλα η επίλυση βασικών ζητημάτων υποδομών:
Συγκοινωνιακή σύνδεση
Χρειάζεται βελτίωση της πρόσβασης, ιδιαίτερα με ενίσχυση της σύνδεσης με τον σιδηροδρομικό σταθμό Δεκελείας και πιθανή δημιουργία νέων λεωφορειακών γραμμών προς τις κύριες εισόδους του κτήματος.
Χώροι στάθμευσης
Η αυξημένη επισκεψιμότητα, ιδιαίτερα τα Σαββατοκύριακα, καθιστά απαραίτητη τη δημιουργία οργανωμένων χώρων στάθμευσης ώστε να προστατευτεί το φυσικό περιβάλλον.
Προστασία και ασφάλεια
Η μεγαλύτερη προσέλευση επισκεπτών απαιτεί ενίσχυση της πυροπροστασίας και της φύλαξης, προκειμένου να αποφευχθούν φαινόμενα βανδαλισμού και περιβαλλοντικής επιβάρυνσης.
